Wykonaliśmy badania gruntu i dokumentację geotechniczną na potrzeby oceny możliwości rozsączania wód w Rydułtowach (powiat wodzisławski), w rejonie ul. Krzyżkowickiej. Celem opracowania było rozpoznanie budowy podłoża, przepuszczalności gruntów oraz położenia wód gruntowych.

Rozpoznanie obejmowało wykonanie jednego otworu badawczego do głębokości 6,0 m p.p.t. oraz analizę laboratoryjną uziarnienia próbek gruntu pobranych z głębokości 1,5–3,0 m i 3,0–4,0 m. Tak zebrane informacje pozwoliły określić, jak zmienia się podłoże wraz z głębokością i w której jego części występują grunty mogące przyjmować wodę. W opracowaniu oceniono również warunki wodne istotne dla projektowania urządzenia rozsączającego.

Przypowierzchniową część terenu tworzą gleba oraz grunty antropogeniczne – nasypy niebudowlane o zmiennej przepuszczalności i łącznej miąższości do 40 cm. Poniżej rozpoznano piaski gliniaste, pyły i gliny, czyli utwory słabo i półprzepuszczalne. Taka warstwa może ograniczać pionowy przepływ wody, dlatego znaczenie dla rozsączania ma głębiej występująca część profilu, a nie sama powierzchnia terenu.

Od głębokości 1,5 m p.p.t. stwierdziliśmy piaski drobne i średnie, miejscami zapylone i przewarstwione pyłem. Są to grunty średnio lub dobrze przepuszczalne, a nienawodnione piaski tworzą warstwę chłonną, w której możliwe jest rozsączanie. Wyniki analiz laboratoryjnych wskazały między innymi na piasek drobny zapylony, piasek drobny z domieszką frakcji drobnej oraz piasek drobny ilasty; obecność pyłu i lokalnych gniazd gliny trzeba uwzględnić przy doborze rozwiązania.

W otworze nawierciliśmy swobodne zwierciadło wód gruntowych na głębokości 5,5 m p.p.t. Warstwę wodonośną stanowią grunty piaszczyste, przy czym nie wykluczono okresowych wahań poziomu wody. Zgodnie z przywołanym w opracowaniu rozporządzeniem odległość dna urządzenia rozsączającego, takiego jak drenaż rozsączający lub studnia chłonna, od najwyższego użytkowego poziomu wodonośnego musi wynosić co najmniej 1,5 m; ostateczna możliwość odprowadzania wód wymaga więc uwzględnienia tej odległości oraz rozwiązania przyjętego w projekcie.

Warunki gruntowo-wodne oceniono jako korzystne, ponieważ poniżej słabiej przepuszczalnych gruntów przypowierzchniowych występują piaszczyste warstwy umożliwiające infiltrację. Jednocześnie zmienna budowa podłoża, lokalne przewarstwienia pyłem i gliną oraz możliwe wahania poziomu wód gruntowych powinny zostać uwzględnione przez projektanta przed ostatecznym wyborem urządzenia i jego usytuowania. Inwestor otrzymał rozpoznanie warunków gruntowo-wodnych wraz z oceną możliwości rozsączania wód na podstawie wykonanego odwiertu.

Geolog Wodzisław Śląski